Z kamieniołomu do miasta – budynek Stowarzyszenia Autorów i Wydawców

Kamień kamieniem – zwykle pozostaje w tle, niezauważony. Tak oczywisty, jak widok Sky Tower na widnokręgu w okolicy Wrocławia, czy wieża Eiffla na pocztówce z Paryża. Są jednak takie realizacje z kamienia, wobec których nie da się przejść obojętnie. Wwiercają się w pamięć nietypowymi rozwiązaniami, twórczym wykorzystaniem lub zaskakującym wyglądem. Albo wszystkim na raz.

Tak jest w przypadku budynku siedziby Stowarzyszenia Autorów i Wydawców SGAE w Santiago de Compostela (A Coruña, Hiszpania). Obiekt znajduje się w uprzywilejowanym punkcie miasta – pomiędzy ogrodem prywatnym i publicznym, w zielonej okolicy, z której roztacza się widok na panoramę zabytkowego miasta.
Dzięki uprzejmości biura architektonicznego Ensamble Studio, które jest autorem projektu, Kurier Kamieniarski może napisać nieco o projekcie i realizacji.
Projekt koncepcyjny tego fragmentu miasta został opracowany przez japońskiego architekta Arata Isozaki i uwzględniał budowę serii budynków dla celów akademickich. Większość z nich już powstała. Główne Biuro SGAE zostało zaprojektowane na zachodnim krańcu dzielnicy Vista Alegre uzupełniając całość i stając się jej granicą.
Opracowanie projektu obiektu powierzono architektom z Ensamble Studio. Głównym projektantem obiektu był Antón García-Abril. Firmą, która zrealizowała prace kamieniarskie była hiszpańska firma Granichán S.L.

Koncepcja architektoniczna budynku łączy ducha miasta Santiago de Compstela z jego współczesną tożsamością wprowadzając do tego połączenia dialog z historią i pamięcią miejsca oraz zachowując ścisły związek z językiem współczesnej sztuki.
Program działania SGAE obejmuje nie tylko działania społeczne z udziałem autorów i wydawców, ale także szeroki zakres działań publiczno-kulturalnych. Budynek jest podzielony na cztery obszary funkcjonalne rozmieszczone na czterech poziomach dostępnych z ogrodu i od strony ulicy. W sumie powierzchnia użytkowa obiektu to trzy tysiące metrów kwadratowych, przeznaczonych dla twórców oraz mieszkańców miasta.

Wielki kamienny mur może być traktowany jako rzeźba monumentalna. Szare kamienne elementy elewacji wykonane z granitu Mondariz Grey pojawiają się w jednej z najczystszych form: nieregularnych ciosów o zmiennej geometrii i wielkości, wybranych bezpośrednio w kamieniołomie spośród odpadów poprodukcyjnych. Konstrukcja muru – zależnie od pory dnia i roku – w zróżnicowany sposób przepuszcza światło. Druga ze ścian jest wykonana ze szkła podświetlanego i razem z przeciwległą – kamienną – tworzy pewien rodzaj imponującego witrażu.
Jak łatwo sobie wyobrazić, skonstruowanie kilkudziesięciometrowej ściany, zrealizowanej z odpadów kamieniołomu było dość skomplikowane. Nie było możliwe przygotowanie projektu realizacyjnego. Projekt powstawał w sposób dynamiczny na terenie kamieniołomu. To tu kolejne elementy dopasowywano do siebie tworząc konstrukcję łukowej ściany. Tu również wyznaczono miejsca powiązania ze sobą ciosów skalnych. Gotowy obiekt, w skali 1:1, wybudowany więc został w kamieniołomie. Konstrukcja, po dokładnym oznakowaniu, została kamień po kamieniu przewieziona na plac budowy i tam powtórnie złożona.

Obiekt, zaprojektowany w 2005 roku, doczekał się realizacji w 2007.
Ten obiekt, to nie jedyna interesująca realizacja biura Ensamble Studio. Kolejną zaprezentujemy w następnym wydaniu Kuriera Kamieniarskiego.

Zdjęcia: Roland Halbe

Więcej zdjęć na www.facebook.com/KurierKamieniarski